Lees meer over plantaardige oliën en het belang van het waarborgen van hun hoge kwaliteit door middel van verschillende soorten analyses in dit interview met Wim Broer, onze expert van NofaLab.
Plantaardige oliën worden op grote schaal gebruikt in vele vormen en voor vele doeleinden, waaronder voedingsmiddelen, cosmetica, elektrische producten, additieven voor diervoeding, brandstof en diverse industriële toepassingen. Daarom is het analyseren van de kwaliteit ervan van groot belang om de veiligheid in de wereldwijde toeleveringsketens te waarborgen.
We hebben contact opgenomen met een van onze experts van NofaLab, een bemonsterings- en testlaboratorium in Nederland dat gespecialiseerd is op het gebied van voedsel-, voeder- en milieuveiligheid, om diepgaande inzichten te krijgen in de analyse van plantaardige olie.
Wim BROER, Manager Science & Development, beantwoordt al onze vragen over dit onderwerp:
Waar komt de expertise van NofaLab op het gebied van het testen van plantaardige oliën vandaan?
Plantaardige oliën waren een van de eerste grondstoffen die vanaf de start van het laboratorium in 2004 werden getest. Onze expertise op dit gebied komt zelfs tot uiting in de naam, want Nofalab is een afkorting van Nuts Oils Fat Analysis (analyse van notenoliën en vetten).
Wat zit er in plantaardige olie?
Plantaardige oliën worden gewonnen en/of geperst uit oliehoudende zaden, zoals zonnebloempitten, koolzaad en sojabonen, en uit oliehoudende vruchten, zoals olijven, palmen en kokosnoten. De olie bestaat voornamelijk uit triglyceriden, dat is glycerol met verschillende vetzuren. Er zijn verzadigde en onverzadigde vetzuren. De onverzadigde vetzuren staan bekend als omega 3. Andere elementen die in de olie aanwezig zijn, zijn vitamine E (tocoferolen) en sterolen.
In welke producten zit plantaardige olie?
Plantaardige olie zit in een breed scala aan producten met veel verschillende toepassingen. Hier richten we ons vooral op bakolie, margarine, mayonaise en bakproducten. Er zij op gewezen dat het ook voorkomt in cosmetische producten zoals zeep, massageoliën, vochtinbrengende producten en meer.
Waarom is het zo belangrijk om plantaardige olie te testen?
Plantaardige olie is een natuurlijk landbouwproduct. Hierdoor is de samenstelling niet altijd hetzelfde van jaar tot jaar of tussen continenten. Daarom moet de kwaliteit worden getest om de consistentie van de eindproducten te garanderen. Tijdens het oogsten, extraheren en raffineren van de olie worden veel maatregelen genomen om de kwaliteit van de olie te verbeteren, maar er kunnen ook enkele problemen optreden, zoals:
- Vorming van PAK (polycyclische aromatische koolwaterstoffen) tijdens het drogen van de kokosnoot. Deze verbindingen ontstaan tijdens verbranding en zijn kankerverwekkend, waardoor ze als verontreiniging worden beschouwd.
- Vorming of ophoping van dioxine als gevolg van de situatie op de oogstlocatie.
- Vorming van 3-MCPD en glycidylesters als gevolg van hoge temperaturen tijdens de raffinage – palmolie heeft hier het meest last van, waardoor het genotoxisch is.
- Verontreiniging door minerale olie, ook bekend als MOSHMOAH, die giftig en kankerverwekkend is.
- Verontreiniging van het gewas met pesticiden en mycotoxinen. Pesticiden zijn verontreinigende stoffen die worden gebruikt om het verlies van gewassen door onkruid, insecten, knaagdieren en schimmels te voorkomen. Mycotoxinen zijn natuurlijke toxines afkomstig van schimmels, die onder vochtige omstandigheden groeien op organisch materiaal zoals granen en zaden. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren onder verkeerde opslagomstandigheden.
Wat zijn de risico's van plantaardige olie?
Plantaardige olie is een belangrijk ingrediënt in voedingsmiddelen. Het bestaat voor 100% uit vet, maar dat is natuurlijk niet echt een risico. Wanneer het echter als bakolie wordt gebruikt, kunnen er giftige transvetzuren ontstaan. Daarom is het belangrijk om het te testen en de hoge kwaliteit ervan te waarborgen.
Wat is de procedure voor het testen van plantaardige oliën?
De procedures voor het testen van plantaardige olie zijn tweeledig:
1. Kwaliteitstesten (om de vetzuursamenstelling, stabiliteit, sterolgehalte, viscositeit enz. te bepalen)
2. Testen op verontreinigingen zoals MOSHMOAH 3-MCPD, dioxine en pesticiden. Deze verontreinigingen worden gemeten volgens standaardprocedures. Als het resultaat van de analyse boven de MRL (maximale residulimieten) ligt, is het product niet veilig voor menselijke consumptie.
Zijn er synergieën op het gebied van olietesten binnen de Cotecna Group en andere gelieerde ondernemingen?
Cotecna is wereldwijd sterk betrokken bij de landbouw, waaronder ook de productie van oliehoudende vruchten en zaden. Door samen te werken met andere gelieerde ondernemingen zijn we aanwezig in de hele toeleveringsketen. Soms is alleen inspectie van ruwe producten nodig, maar in veel gevallen hebben klanten ook behoefte aan analyse. Hierbij kan NofaLab een rol spelen, samen met andere laboratoria in Roemenië, Oekraïne en Argentinië, waarmee we samenwerken. Daarnaast is het testen van palmolie en met name MOSHMOAH en 3-MCPD van groot belang in Oost-Azië, waar we het netwerk kunnen ondersteunen met onze expertise.
Over Cotecna Lab Netherlands
Cotecna Lab Netherlands (tot 1 januari 2027 actief onder de naam NofaLab) biedt betrouwbare laboratoriumtests en analytische diensten, met een specialisatie in toepassingen voor levensmiddelen, diervoeders en de industrie. Met een ISO 17025-accreditatie (L440) levert Cotecna Netherlands nauwkeurige, wetenschappelijk onderbouwde resultaten die duurzaamheid, naleving van regelgeving en operationele efficiëntie ondersteunen. Met behulp van deskundige kennis en geavanceerde technologie helpt Cotecna Netherlands klanten hun processen te optimaliseren, de productiviteit te verhogen en te voldoen aan internationale kwaliteits- en veiligheidsnormen.